دادگاه خالد اسلامبولی و ایمن الظواهری به جرم ترور انور سادات | رویداد24
تاریخ انتشار: ۱۲:۴۳ - ۲۷ فروردين ۱۴۰۰
خالد اسلامبولی و همراهانش همچون ایمن الظواهری در سال ۱۹۸۱ انور سادات رییس جمهور وقت مصر را ترور کردند.

انور سادات

رویداد۲۴ علیرضا نجفی: تصویر تاریخی ثبت شده در سال ۱۹۸۱ در جریان دادگاه خالد اسلامبولی که انور سادات رییس جمهور وقت مصر را به ضرب گلوله کشته بود.

انور سادات چهره‌ای جنجالی در جهان عرب بود. وی از طرفی برای صلح و رواداری میان اعراب و اسرائیل تلاش می‌کرد و از طرف دیگر موجی از شکنجه و سرکوب را در کشور خود به راه انداخته بود. اما چیزی که وی را بیش از همه به خطر انداخت قرارداد کمپ دیوید بود.

انور سادات نخستین دولتمرد عربی بود که با اسرائیل صلح می‌کند و همین برای منفور شدنش در میان اسلامگرایان کافی بود. اسلامگرایان از طرفی هم به خاطر حمایت و دوستی سادات با محمدرضا پهلوی از وی متنفرشدند و مشروعیت سیاسی وی با این اقدامات در کشوری که عمیقا اسلامگرا بود زیر سوال رفت.

سادات پیمان کمپ دیوید را دقیقا یک سال پیش از انقلاب ایران امضا کرد و اسرائیل را به رسمیت شناخت. این قرارداد که اجرایی نشد، از طرفی خودمختاری فلسطین را به رسمیت می‌شناخت و از طرفی اسرائیل صحرای سینا را به نفع مصر تخلیه می‌کرد.

این قرارداد باعث شد انور سادات و مناخیم بیگن نخست وزیر وقت اسرائیل، جایزه صلح نوبل را در سال ۱۹۷۸ به صورت مشترک ازآن خود کنند و شهرت بین المللی آن‌ها به ویژه در غرب رو به بهبود رفت. اما انتقادها به این قرارداد زیاد بود. علاوه بر اسلامگرایان سه گروه دیگر در زمره مخالفان سادات قرار می‌گرفتند؛ کمونیست‌ها، ناصریست‌ها یا ملی‌گرایان سکولار عرب و همچنیت فمنیست‌ها. سادات در مواجهه با مخالفانش دستور بازداشت آن‌ها را داد که تعداد بازداشت‌ها به ۱۶۰۰ نفر هم می‌رسید. اسلام‌گرایان نیز در مقابل منتظر فرصت مناسبی بودند که سادات را بخاطر خیانت به اسلام و مصر ترور کنند. این فرصت در سال ۱۹۸۱ به دست آمد. روحانیون سلفی فتوای قتل سادات را داده بودند و اسلام گرایان با نفوذی که در ارتش مصر داشتند چند نفر را برای قتل وی مامور کردند. در ششم اکتبر ۱۹۸۱ انور سادات برای برگزاری مراسم رژه گروهی در قاهره حاضر شده بود و عده‌ای از محافظانش دور او را گرفته بودند.


بیشتر بخوانید: کشتار فلسطینیان در صبرا و شتیلا بـه دست فالانژهای لبنان


به گزارش رویداد۲۴ درست در زمانی که هواپیما‌های میراژ از بالای میدان رژه با ارتفاعی پائین و به‌طور هماهنگ پرواز می‌کردند و تا حدی باعث پرت شدن حواس محافظان می‌شدند، جیپ نظامی‌ای روبروی جایگاه مخصوص که انور سادات در حال عبور بود که ناگهان افراد مستقر در داخل جیپ با پرتاب نارنجک و شلیک مسلسل اقدام به حمله به سوی جایگاه و به سوی شخص انور سادات را کردند.

انور سارات که حالت ایستاده داشت با اصابت گلوله‌ای به سرش در جا کشته شد و به دورن محوطه جایگاه افتاد. خالد اسلامبولی قاتل او تصور می‌کرد سادات نمرده و خود را عمدا به درون جایگاه پرتاب کرده به همین دلیل خود را به جایگاه رساند و با شعار مرگ بر فرعون بدن سادات را به گلوله بست. با ورود محافظین بیشتر، تعدادی از عاملان کشته شدند و تعدادی دیگر دستگیر شدند. همزمان با این اتفاقات تعدادی از دیپلمات‌های کشور‌های دیگر نیز در مصر به قتل رسیدند.

حسنی مبارک که در آن زمان معاون رئیس جمهور بود خود از نواحی مختلف مورد اصابت گلوله قرار گرفته بود، اما جان سالم به در برد و طبق قانون اساسی زمام حکومت مصر را در دست گرفت.

۲۷ نفر در دادگاه رسیدگی به این قضایا محاکمه شدند که مطرح‌ترین آن‌ها خالد اسلامبولی بود که خود را قاتل فرعون می‌نامید. وی که از جوانی به عضویت ارتش مصر درآمده بود به صورت مخفیانه با گروه اسلامی الجهاد همکاری می‌کرد و در دادگاه از کار خود ابراز پشیمانی نکرد.

سخنگوی متهمین نیز کسی نبود جز ایمن الظواهری که بعد‌ها رهبر القاعده شد. ظواهری که به زبان انگلیسی تسلط داشت در دادگاه سخنرانی آتشینی کرد که توجهات را به حقانیت این ترور‌ها جلب کند و در نهایت نیز خالد اسلامبولی و چهار نفر دیگر حکم اعدام گرفتند و ظواهری و دیگر دست‌‌‌‌‌درکاران ترور زندانی شدند. حکم اعدام اسلامبولی و یارانش در ۲۸ فروردین ماه سال ۱۳۶۱ اجرا شد و از آن پس وی را در کشور مصر تروریست خواندند.

حکومت ایران که به خاطر دوستی شاه با انور سادات و دادن پناهندگی به خاندان پهلوی با دولت وقت مصر دشمن بود، به همین دلیل در دوره‌های مختلف از این ماجراها استفاده کرد؛ از جمله زمانی که سیدمحمد خاتمی برای پایان تنش دو کشور به مصر سفر کرد، در ایران نا خیابان وزرا به خالد اسلامبولی تغییر داده شد تا روابط از سر گرفته نشود.

خبر های مرتبط
نظرات شما
نام:
ایمیل:
* نظر:
نظرسنجی
اگر در انتخابات شرکت کنید، به کدام کاندیدا رای می‌دهید؟
عبدالناصر همتی
ابراهیم رئیسی
محسن رضایی
امیرحسین قاضی زاده هاشمی
سوژه‌های روز